อาหารแมวเกรดไหนดี โฮลิสติกกับพรีเมียมต่างกันอย่างไร

หน้าถุงอาหารแมวมักมีคำว่าพรีเมียม ซูเปอร์พรีเมียม หรือโฮลิสติก จนหลายคนสงสัยว่าอาหารแมวเกรดไหนดี และแพงกว่าแปลว่าดีกว่าหรือเปล่า บทความนี้อธิบายว่าคำเหล่านี้บอกอะไรได้บ้าง ดูอะไรบนฉลากแทน และคิดค่าอาหารต่อวันอย่างไรให้เทียบได้จริง

อาหารแมวเกรดไหนดี

ไม่มีเกรดไหนดีที่สุดสำหรับแมวทุกตัว เพราะคำว่าพรีเมียมและโฮลิสติกไม่มีนิยามตามกฎหมาย ให้เลือกอาหารที่เป็นสูตรครบถ้วน ตรงกับช่วงวัย มีเลขทะเบียน แล้วเทียบค่าอาหารต่อวัน

สมาคมสัตวแพทย์เล็กโลก (WSAVA) ระบุว่าคำที่ไม่มีการกำกับอย่างพรีเมียมหรือโฮลิสติกแทบไม่ช่วยในการประเมินโภชนาการ ส่วนเอกสารของ Virginia Tech อธิบายว่าอาหารที่เขียนว่าพรีเมียมไม่จำเป็นต้องใช้วัตถุดิบที่ดีกว่า เกรดบนถุงจึงเป็นคำเรียกระดับราคาของผู้ขายมากกว่าเครื่องรับรองคุณภาพ

คำว่าเกรดบนถุงอาหารแมวหมายถึงอะไร

คำเหล่านี้เป็นคำที่ผู้ขายใช้จัดกลุ่มสินค้า เช่น อาหารแมวเกรดพรีเมียม ส่วนใหญ่ไม่มีเกณฑ์กลางที่ทุกยี่ห้อต้องทำตาม ก่อนตัดสินว่าอาหารแมวเกรดไหนดี จึงควรรู้ว่าแต่ละคำบอกอะไรได้ ตารางนี้สรุปให้ดู

ในสหรัฐฯ คำว่าเนเชอรัลมีนิยามของ AAFCO ซึ่งพูดถึงที่มาของวัตถุดิบและการไม่ผ่านกระบวนการสังเคราะห์ทางเคมี ไม่ได้บอกว่าคุณค่าทางอาหารสูงกว่า ส่วนคำว่าฮิวแมนเกรดใช้ได้เมื่อทั้งผลิตภัณฑ์ผ่านเกณฑ์ ไม่ใช่วัตถุดิบบางตัว

อาหารแมวโฮลิสติกคืออะไร ดีกว่าพรีเมียมไหม

โฮลิสติกเป็นคำทางการตลาด ไม่มีนิยามหรือข้อกำหนดตามกฎหมาย จึงบอกไม่ได้ว่าดีกว่าพรีเมียม ให้ดูฉลากและส่วนผสมจริงแทนชื่อเกรด

ศูนย์โภชนาการสัตว์ของโรงพยาบาลสัตว์ Ohio State University ระบุว่ายังไม่มีหลักฐานทางวิทยาศาสตร์ว่าอาหารเกรนฟรี เนเชอรัล โฮลิสติก ออร์แกนิก หรืออาหารดิบ ทำให้สัตว์เลี้ยงที่สุขภาพดีมีผลลัพธ์ที่ดีกว่า ถ้าแมวชอบและกินแล้วสุขภาพดี อาหารโฮลิสติกก็ใช้ได้ เพียงแต่ไม่ควรจ่ายแพงขึ้นเพราะคำบนถุงอย่างเดียว

อาหารแมวเกรนฟรีดีกว่าไหม

ไม่มีหลักฐานว่าดีกว่าสำหรับแมวที่สุขภาพดี Tufts University อธิบายว่าอาหารเกรนฟรีหลายสูตรแค่เปลี่ยนจากธัญพืชเป็นแป้งจากมันฝรั่งหรือมันสำปะหลัง และแมวส่วนใหญ่ย่อยธัญพืชได้ดี ถ้าแมวแพ้อาหารหรือมีโรค ให้ปรึกษาสัตวแพทย์ก่อนเปลี่ยนสูตร

เลือกอาหารแมวจากฉลากอย่างไร

ดูว่าเป็นอาหารสูตรครบถ้วน ตรงกับช่วงวัยของแมว มีเลขทะเบียนและข้อมูลภาษาไทย มีโปรตีนจากเนื้อสัตว์ แล้วดูปริมาณที่ต้องให้ต่อวันเพื่อคิดค่าอาหาร

1. เป็นอาหารสูตรครบถ้วน ประกาศกระทรวงเกษตรฯ แยกอาหารสัตว์เลี้ยงที่มีโภชนาการครบถ้วน (Complete Pet Food) ออกจากขนมและอาหารว่าง (Complementary Pet Food) ถ้าจะให้เป็นอาหารหลัก ต้องเป็นสูตรครบถ้วน AAFCO ของสหรัฐฯ ก็ถือว่าข้อความรับรองความครบถ้วนของโภชนาการเป็นส่วนที่สำคัญที่สุดบนฉลาก

2. ตรงกับช่วงวัย ลูกแมว แมวโต และแมวสูงวัยต้องการอาหารต่างกัน ให้เลือกสูตรที่ระบุช่วงวัยตรงกับแมวที่บ้าน

3. มีเลขทะเบียนอาหารสัตว์ควบคุมเฉพาะ อาหารสุนัขและแมวเป็นอาหารสัตว์ควบคุมเฉพาะ ต้องขึ้นทะเบียนกับกรมปศุสัตว์ ถุงที่ไม่มีเลขทะเบียนหรือไม่มีข้อมูลภาษาไทยควรเลี่ยง

4. มีโปรตีนจากสัตว์ แมวเป็นสัตว์กินเนื้อโดยแท้ ต้องการสารอาหารที่พบในเนื้อสัตว์ เช่น ทอรีน ดูชื่อวัตถุดิบสำคัญบนฉลากว่ามีเนื้อสัตว์เป็นหลัก

5. ดูปริมาณที่ให้ต่อวัน ตัวเลขนี้ใช้คิดว่าถุงหนึ่งอยู่ได้กี่วัน และค่าอาหารต่อวันเท่าไร

ฉลากอาหารแมวในไทยต้องมีอะไรบ้าง

ตามประกาศกระทรวงเกษตรและสหกรณ์เรื่องฉลากอาหารสัตว์ควบคุมเฉพาะ พ.ศ. 2559 ข้อความบนฉลากต้องเป็นภาษาไทย หรือมีทั้งภาษาไทยและภาษาต่างประเทศ และต้องมีอย่างน้อย

• ชื่อทางการค้า
• เลขทะเบียนอาหารสัตว์ควบคุมเฉพาะ
• ชื่อและที่ตั้งของผู้ผลิตหรือผู้นำเข้า
• น้ำหนักสุทธิหรือปริมาตรสุทธิ
• ชื่อวัตถุดิบสำคัญที่ใช้เป็นส่วนผสม
• คุณภาพทางเคมีตามใบสำคัญการขึ้นทะเบียน เช่น โปรตีน ไขมัน กาก และความชื้น
• วันที่ผลิตและวันหมดอายุ

ถามอะไรผู้ผลิตได้บ้าง

WSAVA แนะนำให้ถามผู้ผลิตว่ามีนักโภชนาการสัตว์ประจำหรือไม่ ใครเป็นคนคิดสูตร ควบคุมคุณภาพวัตถุดิบและสินค้าอย่างไร และอาหารให้พลังงานกี่แคลอรีต่อกรัม ถ้าผู้ผลิตตอบไม่ได้หรือไม่ยอมตอบ ควรระวังก่อนเลือกยี่ห้อนั้น

อาหารแมวแพงกว่าดีกว่าเสมอไหม

ไม่เสมอไป Tufts University ระบุว่าราคาแพงไม่ได้แปลว่าคุณภาพดีกว่าเสมอ อาหารราคากลางที่เป็นสูตรครบถ้วนและแมวกินแล้วสุขภาพดีก็เป็นตัวเลือกที่ดีได้

เวลาถามว่าอาหารแมวเกรดไหนดี คำตอบจึงไม่ได้อยู่ที่ราคา สิ่งที่ทำให้ราคาต่างกันมีหลายอย่าง เช่น วัตถุดิบ ขนาดถุง ค่าการตลาด และการนำเข้า ราคาต่อถุงจึงบอกคุณภาพไม่ได้ และราคาต่อกิโลก็ยังไม่ใช่ตัวเลขที่ควรใช้ตัดสินอย่างเดียว

คิดค่าอาหารแมวต่อวันอย่างไรให้เทียบได้จริง

ใช้สูตร ค่าอาหารต่อวัน = ราคาต่อกิโล × กรัมที่ให้ต่อวัน ÷ 1,000 เพราะอาหารแต่ละสูตรให้พลังงานไม่เท่ากัน ปริมาณที่ต้องให้ต่อวันจึงต่างกัน

Ohio State University แนะนำให้ดูความคุ้มจากราคาต่อพลังงานที่แมวได้รับ แต่ฉลากอาหารแมวในไทยมักไม่บอกแคลอรี วิธีที่ทำได้ง่ายกว่าคือดูปริมาณที่ให้ต่อวันจากตารางบนฉลาก ตามน้ำหนักแมวที่บ้าน แล้วคิดดังนี้

1. หาราคาต่อกิโล จากราคาถุง ÷ น้ำหนักถุง ดูวิธีคิดได้ที่ราคาต่อหน่วยคืออะไร หรือใช้เครื่องคิดราคาต่อหน่วย
2. ดูว่าแมวน้ำหนักเท่าบ้านคุณต้องกินวันละกี่กรัม
3. นำราคาต่อกิโล × กรัมต่อวัน ÷ 1,000 จะได้ค่าอาหารต่อวัน
4. คูณ 30 เพื่อดูค่าอาหารต่อเดือน

เมื่อเลือกได้แล้วว่าอาหารแมวเกรดไหนดีสำหรับบ้านคุณ ให้ใช้วิธีนี้เทียบยี่ห้อที่เข้ารอบ ตัวอย่างในภาพ อาหาร A ถูกกว่าต่อกิโล แต่ต้องให้มากกว่าต่อวัน ค่าอาหารต่อวันจึงแพงกว่าอาหาร B ตัวเลขเป็นตัวอย่างสมมติ ของจริงต้องคิดจากฉลากและราคาวันที่ซื้อ

สรุป

• อาหารแมวเกรดไหนดี ไม่ได้ดูจากชื่อเกรด เพราะพรีเมียม ซูเปอร์พรีเมียม และโฮลิสติก ไม่ได้รับรองคุณภาพ
• เลือกอาหารสูตรครบถ้วน ตรงกับช่วงวัย มีเลขทะเบียนและฉลากภาษาไทย
• แมวต้องการโปรตีนจากเนื้อสัตว์ ดูวัตถุดิบสำคัญบนฉลาก
• เทียบความคุ้มด้วยค่าอาหารต่อวัน ไม่ใช่ราคาต่อถุง
• ถ้าแมวป่วย แพ้อาหาร หรือต้องใช้อาหารประกอบการรักษาโรค ให้ปรึกษาสัตวแพทย์ก่อนเปลี่ยนอาหาร